Prezydent podpisał dziewięć ustaw i zawetował dwie. Ważne decyzje dla frankowiczów, seniorów i par nieformalnych

Prezydent Karol Nawrocki poinformował 17 lipca 2026 roku o decyzjach dotyczących jedenastu ustaw uchwalonych przez parlament. Dziewięć z nich podpisał, a wobec dwóch zastosował prawo weta.

Jak podkreślił, każda regulacja została przeanalizowana pod względem zgodności z Konstytucją, interesu obywateli, bezpieczeństwa państwa oraz sprawności funkcjonowania instytucji publicznych.

Prezydent zaznaczył, że przy podejmowaniu decyzji nie stosuje zasady automatycznego popierania projektów rządowych ani ich automatycznego odrzucania. Podsumowując kryteria oceny ustaw, powiedział:

– Jest Konstytucja. I zawsze jest interes obywatela.

Ustawa frankowa ma przyspieszyć postępowania

Jedna z podpisanych ustaw wprowadza szczególne rozwiązania dotyczące rozpoznawania spraw związanych z kredytami denominowanymi lub indeksowanymi do franka szwajcarskiego.

Prezydent zwrócił uwagę, że setki tysięcy obywateli od lat oczekują na rozstrzygnięcie sporów z instytucjami finansowymi. Sprawy frankowe stały się jednocześnie jednym z głównych źródeł przeciążenia sądów cywilnych.

Nowe przepisy mają przyspieszyć postępowania i zmniejszyć nierównowagę między konsumentami a dużymi instytucjami finansowymi. Prezydent uznał podpisanie ustawy za działanie służące ochronie konsumentów oraz realizacji zasady równości obywateli wobec prawa.

Prezydent podpisał przepisy dotyczące patostreamingu

Podpis otrzymała również nowelizacja Kodeksu karnego dotycząca patostreamingu. Karol Nawrocki przyznał, że ustawa nie jest pozbawiona wad.

Wśród problemów wskazał brak dostatecznie precyzyjnej definicji patostreamingu oraz wątpliwości związane z egzekwowaniem prawa wobec transmisji prowadzonych spoza Polski. Zastrzeżenia te mają zostać uwzględnione podczas kolejnych prac legislacyjnych.

Prezydent zdecydował się jednak podpisać ustawę, argumentując, że niedoskonałość przepisów nie może oznaczać bezczynności państwa wobec przemocy, poniżania człowieka oraz wykorzystywania dzieci w celu zdobywania popularności i pieniędzy w internecie.

Cyfryzacja Pracowniczych Planów Kapitałowych

Kolejna podpisana ustawa dotyczy cyfryzacji obsługi Pracowniczych Planów Kapitałowych. Dokumenty mają być przekazywane elektronicznie za pośrednictwem Platformy Usług Elektronicznych ZUS.

Zmiana ma ograniczyć koszty korespondencji papierowej, skrócić czas obsługi spraw oraz zmniejszyć obciążenia administracyjne.

Prezydent podpisał także ustawę dotyczącą wyników ewaluacji jakości działalności naukowej za lata 2022–2025. Regulacja ma zapobiec sytuacji, w której część uczelni straciłaby możliwość prowadzenia postępowań o nadanie stopnia doktora.

Karol Nawrocki ocenił, że jest to rozwiązanie doraźne, które ogranicza skutki problemu, ale nie usuwa jego przyczyn.

Zmiany w opłatach e-TOLL

Akceptację prezydenta uzyskała również nowelizacja ustawy o drogach publicznych oraz niektórych innych ustaw, zmieniająca zasady pobierania opłat w systemie e-TOLL.

Zmiany odnoszą się między innymi do samochodów osobowych ciągnących przyczepy kempingowe. Zdaniem prezydenta takie pojazdy nie powinny być traktowane przez system opłat drogowych na takich samych zasadach jak ciężarówki należące do dużych firm transportowych.

Karol Nawrocki ocenił, że „dotychczasowe rozwiązanie było przykładem prawa oderwanego od zdrowego rozsądku”. Nowe przepisy mają przywrócić odpowiednią proporcję między charakterem pojazdu a nakładanymi opłatami.

Ochrona gospodarstw przed skutkami pogody

Podpisana została także nowelizacja ustawy o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich.

Prezydent zwrócił uwagę, że bezpieczeństwo żywnościowe ma obecnie znaczenie porównywalne z bezpieczeństwem energetycznym i militarnym. Rolnicy każdego roku mierzą się z ryzykiem wystąpienia przymrozków, gradu, suszy oraz gwałtownych zjawisk pogodowych, które mogą w krótkim czasie zniszczyć efekty wielomiesięcznej pracy.

Według Karola Nawrockiego państwo nie może pozostawić gospodarstw bez ochrony tylko dlatego, że nie powstał jeszcze docelowy system ubezpieczeń. Podpisana ustawa nie jest pełną reformą, ale ma zapewnić ochronę w nadchodzącym sezonie oraz stworzyć podstawy do budowy systemu reasekuracji.

Ustawa senioralna z zastrzeżeniami

Prezydent podpisał również ustawę o osobach starszych i koordynacji opieki długoterminowej, określaną w komunikacie Kancelarii Prezydenta jako ustawa o bonie senioralnym.

Karol Nawrocki podkreślił, że wsparcie osób starszych powinno być wyrazem solidarności oraz wdzięczności wobec pokolenia, które budowało fundamenty współczesnej Polski.

Jednocześnie zaznaczył, że zakres ustawy jest znacznie skromniejszy niż wcześniejsze zapowiedzi rządu. Jego zdaniem liczba osób, które otrzymają realną pomoc w pierwszym okresie funkcjonowania programu, może być niewielka w porównaniu ze skalą potrzeb.

Wątpliwości prezydenta wzbudziła również kolejność wdrażania programu. Pierwszeństwo mogą otrzymać gminy, które wcześniej nie rozwijały usług opiekuńczych. Samorządy od lat inwestujące w takie rozwiązania mogą natomiast zostać objęte programem później.

Mimo tych zastrzeżeń prezydent uznał ustawę za krok we właściwym kierunku. Oczekuje jednak jej rozwinięcia w kompleksowy system opieki długoterminowej.

Dane o wynagrodzeniach personelu medycznego

Podpis prezydenta otrzymała również nowelizacja ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz ustawy o działalności leczniczej. Regulacja dotyczy danych o wynagrodzeniach personelu medycznego.

Karol Nawrocki podkreślił, że każdy obywatel powinien mieć takie samo prawo do godnej opieki zdrowotnej, niezależnie od zajmowanego stanowiska, wpływów politycznych czy znajomości.

Prezydent ocenił jednak, że ustawa została przygotowana w pośpiechu i nie poprzedziły jej wystarczająco szerokie konsultacje. Jego zdaniem regulacja była odpowiedzią na ujawnione przez media nieprawidłowości w ochronie zdrowia, w tym sprawę Szpitala Południowego w Warszawie.

Wątpliwości dotyczące ochrony danych personelu medycznego zgłaszała Naczelna Rada Lekarska. Prezydent uznał jednak, że większym zagrożeniem byłoby pozostawienie systemu bez odpowiednich mechanizmów kontroli.

Zapowiedział jednocześnie monitorowanie skutków nowych przepisów i wprowadzenie dodatkowych zabezpieczeń danych osobowych, jeżeli okażą się one konieczne.

Ustawa o pomocy społecznej trafi do Trybunału Konstytucyjnego

Prezydent podpisał nowelizację ustawy o pomocy społecznej, wprowadzającą ogólnokrajowe standardy usług opiekuńczych świadczonych w miejscu zamieszkania. Jednocześnie zdecydował o skierowaniu regulacji do Trybunału Konstytucyjnego w trybie kontroli następczej.

Karol Nawrocki zgodził się z potrzebą wspierania osób starszych, chorych oraz osób z niepełnosprawnościami w taki sposób, aby mogły jak najdłużej pozostawać we własnych domach, blisko rodziny i w znanym otoczeniu.

Uznał także, że potrzeba ujednolicenia standardów opieki została prawidłowo rozpoznana. Ustawa wprowadza standardy oraz mechanizmy kontroli jakości, ale — zdaniem prezydenta — nie zapewnia kompleksowego systemu finansowania i realizacji nowych obowiązków.

Znaczna część odpowiedzialności ma zostać przeniesiona na samorządy oraz pracowników pomocy społecznej, którzy już obecnie mierzą się z dużą liczbą obowiązków i niewystarczającymi wynagrodzeniami.

Zastrzeżenia dotyczą także obowiązku organizowania usług od wczesnych godzin porannych do późnego wieczora przez siedem dni w tygodniu, również w weekendy i święta. Według prezydenta rozwiązanie nie uwzględnia w wystarczającym stopniu możliwości kadrowych i finansowych lokalnych ośrodków.

Karol Nawrocki ocenił, że nakładanie nowych i kosztownych obowiązków bez wskazania realnego źródła finansowania może naruszać istotę samodzielności samorządów. Podsumowując swoje stanowisko, powiedział: „Potrzebujemy ewolucji, a nie rewolucji”.

Weto wobec ustawy o statusie osoby najbliższej

Prezydent odmówił podpisania ustawy o statusie osoby najbliższej w związku i umowie o wspólnym pożyciu. Zawetował również odrębną ustawę zawierającą przepisy wprowadzające tę regulację.

Karol Nawrocki przypomniał, że podczas kampanii wyborczej deklarował gotowość do rozmowy o rozwiązaniach regulujących status osoby najbliższej. Zaznaczył jednocześnie, że nie zaakceptuje rozwiązań prowadzących — w jego ocenie — do wprowadzenia quasi-małżeństw ani adopcji dzieci przez pary homoseksualne.

Prezydent argumentował, że przedstawione ustawy nie ograniczały się do technicznych ułatwień związanych z dostępem do informacji medycznej, reprezentowaniem bliskiej osoby czy załatwianiem spraw urzędowych.

Według niego regulacje tworzyły nową, sformalizowaną instytucję prawa rodzinnego, wyposażoną w szeroki zakres uprawnień zbliżonych do praw przysługujących małżonkom.

Ustawa przewidywała między innymi państwową rejestrację związku, obowiązki wzajemnego szacunku, lojalności, pomocy i troski, a także uprawnienia podatkowe, spadkowe, socjalne oraz emerytalne.

Prezydent powołał się na artykuł 18 Konstytucji, zgodnie z którym małżeństwo jako związek kobiety i mężczyzny znajduje się pod ochroną i opieką Rzeczypospolitej Polskiej.

W jego ocenie stworzenie instytucji zawieranej w sformalizowanej procedurze, rejestrowanej przez państwo i wywołującej skutki prawne podobne do małżeństwa oznaczałoby ustanowienie prawnej alternatywy dla małżeństwa.

Prezydent wskazał na podatki i świadczenia

Kolejnym argumentem przedstawionym przez Karola Nawrockiego była zasada sprawiedliwości społecznej.

Projektowane przepisy miały umożliwiać osobom pozostającym w sformalizowanych związkach między innymi wspólne rozliczanie podatku dochodowego, korzystanie ze zwolnienia z podatku od spadków oraz dostęp do określonych świadczeń socjalnych i emerytalnych.

Jednocześnie zakres obowiązków stron byłby mniejszy niż w przypadku małżonków. Zdaniem prezydenta takie rozwiązanie byłoby niesprawiedliwe wobec małżeństw, które przyjmują długoterminową odpowiedzialność, opiekują się członkami rodziny oraz ponoszą związane z tym koszty społeczne i ekonomiczne.

Przepisy miały zmienić 238 ustaw

Powodem weta była również skala ingerencji w obowiązujący system prawny. Ustawa wprowadzająca miała zmienić 238 innych ustaw.

Zmiany obejmowały między innymi prawo rodzinne i cywilne, przepisy podatkowe, ubezpieczenia społeczne, procedury sądowe, funkcjonowanie organów władzy publicznej oraz regulacje dotyczące zawodów zaufania publicznego.

Prezydent uznał, że skala zmian była nieproporcjonalna do przedstawianego przez rząd technicznego celu projektu. Jego zdaniem reforma o tak szerokich konsekwencjach powinna zostać poprzedzona rozbudowanym dialogiem społecznym, szczegółową analizą skutków oraz debatą dotyczącą zgodności regulacji z Konstytucją.